آوای شمال
  • گزیده اخبار :
  • دوشنبه ۱۵ آذر ۱۴۰۰ , Monday 6 December 2021
    avayeshomal.ir
    آرشیو سایت





  • کد مطلب : 105979
  • تعداد نظرات : ۰ نظر
  • تاریخ انتشار خبر : ۸ مهر, ۱۳۹۸ - ۱۱:۳۶
  • شما اینجا هستید :فرهنگی > فضای مجازی
  •   

    به بهانه حواشی توقیف یک نمایش/ بررسی اما و اگرهای نظارت و ارزش‌یابی تئاتر

    به گزارش آوای شمال؛

    به بهانه حواشی توقیف یک نمایش/ بررسی اما و اگرهای نظارت و ارزش‌یابی تئاتر

    آوای شمال/  یکی از مسائلی که این روزها در عرصه هنرهای نمایشی و از سوی برخی رسانه‌ها برای بازبینی آثار نمایشی به ذهن متبادر می‌شود، نحوه ارائه مجوزهای نمایش‌ها است که در برخی حوزه‌ها چالش‌هایی را ایجاد کرده است.

    همه تئاتری‌ها این را می‌دانند که ناظران شورای نظارت و ارزشیابی بر تئاتر قبل از صدور مجوز اجرای نمایش متن و نمایش را بررسی می‌کنند و پس از اصلاحات لازم کار یا به اجرا می‌رسد یا نمی‌رسد. مسئله اساسی این روزها درباره نمایش‌هایی است که در عرصه نظارت و ارزشیابی چالش‌هایی را ایجاد کرده است، به این صورت که برخی آثاری به صحنه می‌آیند که از ابتدا دچار مشکلات محتوایی یا سایر مسائل هستند و هم گروه و هم شورای نظارت را دچار چالش می‌کنند.

    یکی از این دست کارها نمایش «امشب اینجا» به کارگردانی مژگان خالقی است که همین پنجشنبه گذشته و تنها چهار شب قبل از اتمام اجرا از سوی اداره کل هنرهای نمایشی حکم توقف اجرایش صادر شد و حواشی زیادی را نیز ایجاد کرد، هر چند این نمایش مجدد بعد از چند شب توقف از یک شنبه، هفتم مهر ماه مجدد به صحنه خواهد رفت. پیش از این نیز نمایش‌هایی چون «عاشقانه‌های خیابان» از شهرام گیل آبادی توسط اداره هنرهای نمایشی اجرایش متوقف شد.

    خود نمایش «امشب اینجا» در حین اجرا نیز دارای حواشی زیادی به لحاظ متن و نمایشنامه و نحوه اجرا بود. این نمایش از ابتدای اجرایش درگیر تذکرات لفظی تا کتبی، تغییر بازیگر، ارائه اصلاحات در دیالوگ‌ها، شعرخوانی و … شده بود، هر چند که مژگان خالقی معتقد است نمایشش تنها درباره زنی است که ۱۵ سال و ۳ ماه و ۲ روز پس از مرگش به خواب و ذهن خواهرش می‌آید و آن بخش نهان و روابط پنهانی زندگی‌اش را روایت می‌کند. این نمایش به تعبیری روابط موازی در بین افراد خانواده با تم خیانت را به صحنه می‌آورد، خود خالقی معتقد است تصمیمی برای ترویج مسئله خیانت در خانواده و همینطور معضل خودکشی نداشته، چه اینکه اگر اینطور بود، در انتهای نمایش شاهد خودکشی زن خیانت کار نبودیم!

    اگر محتوای این نمایش را قلم بگیریم،‌ در دیالوگ‌ها، ‌حرکات و بازیگران نمایش از ابتدا تا زمانی که کار به توقف می‌انجامد، شاهد تغییرات زیادی هستیم. مطمئنا کسی که یک بار ابتدای اجرای نمایش و سپس در شب‌های منتهی به پایان به دیدن نمایش نشسته باشد، تغییرات زیادی را شاهد خواهد بود.

    حال سؤال اصلی در ارتباط با این نمایش و دیگر کارهایی از این دست این است که آیا بهتر نیست اعضای شورا در بازبینی ابتدایی کار تکلیف چنین متن‌ها و کارهایی را روشن کنند، سپس کارها به صحنه بروند یا نروند تا اینکه پس از آن مدام گروه دچار تذکر و اصلاحات و تغییر شود؟ منظور از این سوال این نیست که سخت گیری در اجرای کارها صورت بگیرد بلکه جدیت در ارائه مجوز و صیانت از حفظ آن اینجا مسیله اساسی است.

    نکته دیگر این است که درست است اجرای نمایش و ژانر زنده تئاتر ممکن است هر شب به گونه خاص و متفاوتی شرایط را برای بازیگران، ‌کارگردان و نمایشنامه رقم بزند اما به‌هرحال اخلاق تئاتری حکم می‌کند که گروه نمایشی پایبند به اجرای بازبینی باشند، در حالیکه در خیلی از نمایش‌های روی صحنه شاهد هستیم که چنین اتفاقی نمی‌افتد و در نهایت مشکلاتی هم برای گروه نمایشی و هم اداره هنرهای نمایشی ایجاد می‌شود.

    از سوی دیگر تعیین صلاحیت حرفه‌ای بازبین‌های اداره کل هنرهای نمایشی اینجا دکه می‌بایست مورد بررسی قرار گرفت،‌چطور است یک نمایش در ابتدا مجوز اجرا دریافت می‌کند اما در نهایت کار مدام به اصلاحات و بازبینی و در نهایت هم توقف می‌رسد، آیا دراین زمینه نمی‌بایست به صلاحیت حرفه‌ای عده‌ای از بازبین‌ها تردید کرد؟!

    سیدوحید فخرموسوی، مدیر شورای نظارت و ارزشیابی بر تئاتر در گفت‌وگو با خبرنگار تئاتر فارس مبنی بر مشکلات نمایش اخیر «امشب اینجا» عنوان کرد که به طور اخص درباره این نمایش صحبت نمی‌کند اما می‌تواند به طور کلی درباره نحوه دریافت مجوز این شورا توضیح دهد.

    وی در این باره می‌گوید: «در ابتدا دوستان شورا ممکن است برای متنی اصلاحیه بدهند و به سمع و نظر گروه و نویسنده برسانند، برخی اوقات متون نمایش‌نامه نیاز به بازنویسی دارند تا پس از اصلاح مجدد کار بازدید برود. اصلاح برخی متون هم مشروط به بازبینی کار است چرا که شفاف نیست بنابراین کار را بازبینی می‌کنند تا تکلیف آن مشخص شود.

    فخرموسوی می‌افزاید: همه اینها منوط به بازبینی و توضیح کارگردان درباره همه بخش‌ها شامل طراحی‌های مختلف است، بنابراین در همان بازبینی اولیه باید تکلیف کار مشخص شود،‌ اگر مواردی وجود داشت در کار مشخص می‌شود و به کارگردان نکات گفته می‌شود و با نظارت نماینده سالن نمایشی به رویت کارگردان و امضای او می‌رسد.

    بنابراین در حین اجرا اگر مشکل یا اصلاحی که تذکر داده شده با اجرا منافات داشته باشد، سالن‌دار به ما خبر می‌دهد یا گزارشی از جایی خاص می‌رسد، دو مرتبه بازبین‌ها حین اجرا کار را می‌بینند. در نهایت اینکه تلاش ما این است که یک گروهی که تلاش کرده سرمایه و وقت خود را گذاشته زحماتش هدر نرود اینطور نیست که تا ببینیم کاری مشکل دارد آن را توقیف کنیم بلکه تلاشمان بر تعامل با گروه است. ابتدا برای هر کاری تذکر شفاهی بعد کتبی و در نهایت هم اگر اصلاحات انجام نشد،‌کار توقیف می‌شود.

    وی در پاسخ به این سؤال که چرا در ابتدا کار مشکل‌دار به صحنه می‌رود تا اینکه بخواهد بعد گروه و خود هنرهای نمایشی را دچار چالش کند، گفت: هر کاری باید روال عادی خود را طی کند، کار تئاتر هم مثل سینما و تصویر نیست هر شبش با شب بعد متفاوت است چه اینکه اگر اینگونه نباشد،‌ اصلا تئاتر نیست و ما هم این را درک می‌کنیم اما مسئله رعایت برخی اصول و خطوط است که اگر این اتفاق نیافتد، مجبور به طی مراحلی خاص خواهیم شد.

    برچسب ها :

    نظرات